Uitgangspunten
We hebben er voor gekozen om onze uitgangspunten generiek te maken. Met andere woorden dat iedere organisatie ongeacht eventueel gehanteerde eigen methodieken onze materialen kan gebruiken. Onze methodiek gaat uit van PleSaZeRe (Plezier, Samenspelen, Zelfstandig en Reflectie.)

Plezier
Dit lijkt een eenvoudig uitgangspunt. Vanzelfsprekend moet het om plezier gaan. Echter, is ieder kind  in staat plezier te hebben? Is de activiteit niet te moeilijk of te eenvoudig. Is er voldoende uitdaging  of is het te spannend. Maar ook, heeft het ene kind plezier omdat het een ander kan pesten? De  Sportkanjertrainer is in staat om plezier te “bewaken”. Activiteiten op maat, met mogelijkheden om  te differentiëren. En aandacht voor de onderlinge verhoudingen in de groep.

Samenspelen
Het gaat binnen dit uitgangspunt niet zozeer dat kinderen samen een activiteit doen. Het gaat om de  invulling ervan. Samenspelen gaat uit van bewuste interactie tussen de deelnemers om samen het  maximale eruit te halen. Dat kan zijn op het niveau van competitie (beide willen winnen), van spel  (samen opgang houden van de activiteit) of sparren (elkaar prikkelen om individuele grenzen te
zoeken).

Zelfstandig
We streven ernaar dat kinderen zelfstandig een beweegsituatie kunnen opzetten en in stand kunnen  houden. Dat vraagt vaardigheid om de activiteit te “modelleren” naar de gemeenschappelijke  wensen en mogelijkheden. Dat vraagt naast “technische” kennis (afmetingen, regels en aantallen)  ook sociaal-emotionele kennis. (Hoe wil ik het spel beleven en hoe wil de ander dat?). In plaats van  zelfstandig gebruiken we daarom ook de term “zelfreguleren”.

Reflectie
Om sport, spel en bewegen ook optimaal te gebruiken voor de ontwikkeling van sociale  vaardigheden zetten we sterk in op het vermogen om te reflecteren op eigen gedrag en dat van een  ander. We weten dat met name “prosociaal gedrag”( gedrag dat niet alleen gericht is op het eigen  welzijn, maar ook op dat van anderen) wordt gestimuleerd en ontwikkeld door reflectie. Om
kinderen te helpen om te reflecteren op gedrag tijdens sport, spel en bewegen zijn duidelijk  hulpmiddelen (instrumenten) gewenst.

Instrumenten
Om PleSaZeRe te realiseren is het gewenst om met duidelijke instrumenten te werken zodat  kinderen nog meer kunnen genieten van sport, spel en bewegen.  Het instituut voor kanjertrainingen werkt met een methode die uitgaat van 4 typen gedrag. Zet  zetten petjes, kleuren en typetjes daarvoor in. Een prachtig systeem dat op bijna 2.000 basisscholen
succesvol is geïmplementeerd. Het PleSaZeRe systeem werkt niet met de materialen van de  kanjertraining maar heeft eigen materialen ontwikkeld die werken volgens dezelfde filosofie.

Smileysysteem
 Het smileysysteem gaat uit van 4 gekleurde smileys. Iedere smiley is er in 2 “uitvoeringen”. Een positieve en een negatieve versie. Ieder kleur staat voor een specifiek (dominant) type gedrag. Het gedrag dat het zogenaamde voorkeursgedrag is van een kind. Dit gedrag zal vooral in sport, spel en bewegen prominent zijn. We stimuleren kinderen te blijven aansluiten bij het voorkeursgedrag en daar zoveel mogelijk positief uiting aan te geven. We vertelen kinderen dat teveel van het goede kan leiden tot de negatieve kant van dat gedrag. Dan wordt het vervelend en ongewenst (voor het kind en zijn omgeving). We geven dan aan dat in bepaalde situaties het beter is ander (positief) gedrag te vertonen. De kleur van de smiley verandert daarmee!

(Het smileysysteem is mede gebaseerd op de uitgangspunten van de kernkwadranten van Ofman. Daar wordt gesproken over kernkwaliteit, valkuil, allergie en uitdagingen.)

Rollen in de sport
Om reflecteren en zelfstandigheid te stimuleren werken we binnen PleSaZeRe nadrukkelijk met rollen binnen sport, spel en bewegen. Rollen is niet hetzelfde als functies. We spreken over functies als we het hebben over tikkers versus lopers, aanvaller, verdediger, slagman, vanger etc. Rollen onderscheiden we tegenover of naast de “basisrol” van speler. We werken met helper, scheidsrechter, supporter, reporter en trainer/coach. Hier zit een logische opbouw in en de rol loopt op in complexiteit. We weten dat het voor kinderen makkelijker is om te reflecteren vanuit een rol.

 

Feedbackschema
Feedback geven is niet hetzelfde als kritiek hebben. Kinderen zijn niet altijd in staat om passend te reageren op situaties om hen heen (dat geldt ook vaak voor begeleiders!). We hanteren een schema wat duidelijk maakt wat de gewenste manieren van feedback geven zijn. Uitgaande van een positief of negatief resultaat binnen en sport, spel of beweegactiviteit kan er op 4 manieren gereageerd worden. Iets gaat niet goed (negatief resultaat) en je reageert met positieve feedback, dan geef je een TIP.

Geef je negatieve feedback dan geef je een TRAP. Iets gaat goed (positief resultaat) en je reageert met positieve feedback, dan geef je een PLUIM. Reageer je negatief op een positief resultaat dan geef je een FLUIM (in “straattermen” zou je zeggen je spuugt iemand in zijn gezicht). Waar begeleiders zich nog wel eens schuldig aan maken is dat ze niet reageren op wat er gebeurt. Er is dan sprake van een MISSER (goed resultaat niet opgemerkt) of een SISSER (slecht resultaat niet
opgemerkt)

Aan de slag met….
We zijn van mening dat wanneer een sport, spel of beweegactiviteit voldoet aan PleSaZeRe het een “Kanjer in de sport” activiteit is. De stichting Sportkanjers ontwikkelt, schoolt, adviseert en werkt  samen om het PleSaZeRe principe verder te implementeren.